راه ترقی - تعادل /شاخصهای بازار سهام در آخرین روز کاری هفته حرکتی معکوس داشتند و در این روز شاهد افت شاخص کل و صعود شاخص هم وزن بودیم. بازار سرمایه همچنان تحت تاثیر اخبار ژئوپلیتیک است و همین موضوع باعث شده شاهد نوسان روزمره در بازار باشیم.
شاخصهای بازار سهام در آخرین روز کاری هفته حرکتی معکوس داشتند و در این روز شاهد افت شاخص کل و صعود شاخص هم وزن بودیم. بازار سرمایه همچنان تحت تاثیر اخبار ژئوپلیتیک است و همین موضوع باعث شده شاهد نوسان روزمره در بازار باشیم.
بررسیها نشان میدهد که بورس از منظر ارزشگذاری با ریسک جدی و خاصی مواجه نیست و حتی برای سرمایهگذاری بسیار ارزنده است؛ اما مساله اساسی اینجاست که ریسکهای سیستماتیک اجازه ورود نقدینگی و صعود بازار را نمیدهند. به نوعی این ریسکها تبدیل به یک مقاومت جدی در بازار شدهاند.
امسال کشور شرایط نسبتا بدی را تجربه کرد و شاهد شروع جنگ در کشور بودیم، همین موضوع باعث شد که بسیاری از بازارهای مالی با بازدهی منفی مواجه شدند؛ اما شاهد آن بودیم که بسیاری از شرکتهای بورسی صورت مالی بسیار مثبتی از خود به نمایش گذاشتند و همین موضوع باعث شد که ورود نقدینگی به بازار سهام ادامهدار باشد.
درحال حاضر مهم ریسک بازار را میتوان ریسکهای سیستماتیک دانست و پس از آن مقام دوم به نرخ بهره و درنهایت به ناترازی انرژی میرسد. این موضوع درحالی است که طی سالهای گذشته ناترازی مهمترین معضل افت بازار و خروج نقدینگی از بازار به حساب میآمد و اکنون به علت شرایط جنگی نوع ریسک بازار نیز تغییر کرده است.
حال در چنین شرایطی شاهد نوسان بازار هستیم. در اصل برخی از سرمایهگذاران ترس از تعطیلی بازار و افزایش دامنه جنگ دارند و به همین علت در نقش فروشنده در بازار ظاهر شدهاند. درست است بازار ارزندگی و سودسازی مطلوبی دارند اما مساله اساسی اینجاست که بسیاری از سرمایهگذاران به واسطه ترسهای ناشی از ریسکهای سیستماتیک ترجیح میدهند سهام خود را نقد کنند تا در بروز مشکل و افزایش شعلهها و تعطیلی بازار همانند جنگ ۴۰ روزه نقدینگی کافی داشته باشد.
در معاملات روز اخیر نیز بازار نوسانی شد و شاهد آن بودیم که شاخص کل بورس منفی و شاخص هم وزن مثبت بود. بازاری که در شروع معاملات با نشانههایی از تحرک مثبت و افزایش تقاضا همراه بود، اما هرچه از زمان معاملات گذشت، فشار عرضه در نمادهای بزرگتر افزایش یافت و در نهایت شاخص کل منفی شد.
در پایان معاملات، شاخص کل بورس تهران با افت ۳ هزار و ۵۷۲ واحدی، معادل ۰,۰۷ درصد، در سطح ۴ میلیون و ۸۸۳ هزار واحد ایستاد. شاخص هم وزن نیز با رشد ۹ هزار و ۳۳۱ واحدی معادل ۰.۶۹ درصد، تا ارتفاع یک میلیون و ۳۵۶ هزار واحد بالا رفت. این واگرایی میان دو نماگر اصلی بازار، نشان داد اینکه فشار فروش بیشتر متوجه شرکتهای بزرگ و شاخصساز بوده، اما در بدنه بازار هنوز جریان تقاضا فعال است و سرمایهگذاران خریدار سهام خرد هستند.
معاملات روز چهارشنبه در ساعات ابتدایی با برتری نسبی خریداران آغاز شد. بسیاری از نمادها در محدوده مثبت معامله میشدند و شاخص کل نیز در همان دقایق نخست وارد فاز صعودی شد. این فضای مثبت، در نگاه اول این انتظار را ایجاد کرده بود که بازار بتواند به روند رو به رشد روزهای قبل ادامه دهد، اما این خوشبینی آنچنان پایدار نماند. با افزایش تدریجی عرضهها، بهویژه در برخی نمادهای بزرگ، تعادل بازار به سمت احتیاط بیشتر حرکت کرد و شاخص کل به مرور از اوج روزانه فاصله گرفت.
با وجود این تغییر مسیر، میزان افت نهایی شاخص کل چندان سنگین نبود و همین موضوع باعث شد که بسیاری از تحلیلگران همچنان روند بورس را متعادل بدانند. در واقع، افت محدود شاخص کل بیشتر از آنکه نشانه ضعف جدی در سمت تقاضا باشد، میتواند به عنوان واکنشی طبیعی به رشد روزهای اخیر و تمایل معاملهگران به شناسایی سود ارزیابی شود. از این منظر، بازار چهارشنبه بیش از آنکه نزولی باشد، وارد مرحلهای از بازتنظیم و استراحت شد و همچنان روند معاملات متعادل ارزیابی میشود.
در سوی دیگر، شاخص هموزن بار دیگر نشان داد که تمایل سرمایهگذاران همچنان به سمت نمادهای کوچکتر و متوسط بازار بیشتر است. هرچند این شاخص نیز در جریان معاملات بخشی از رشد اولیه خود را از دست داد و از سقف روزانه عقب نشست، اما در نهایت توانست در محدوده مثبت بسته شود. این اتفاق نشان میدهد برخلاف فشار عرضه در برخی بزرگان بازار، در بسیاری از سهمهای کوچکتر همچنان تحرک خرید وجود داشته و معاملهگران نسبت به آینده کوتاهمدت این گروهها خوشبینتر بودهاند.
انتشار صورت مالیها
یکی از عوامل اثرگذار بر روند، توجه بازار به گزارشهای فصلی شرکتها بود. در روزهای اخیر، برخی شرکتهای بورسی صورتهای مالی و گزارشهای عملکردی مطلوبی منتشر کردهاند و همین موضوع باعث شده جریان تقاضا به سمت این نمادها متمایل شود. شرکتهایی که توانستهاند در گزارشهای دورهای خود عملکردی مناسب از سودآوری، فروش یا بهبود عملیات ارایه دهند، در معاملات روز اخیر با استقبال بیشتری مواجه شدند و در مواردی عملکردی فراتر از میانگین بازار ثبت کردند.
این چرخش نقدینگی به سمت سهمهای دارای پشتوانه بنیادی، از جمله نکات مهم معاملات چهارشنبه بود. در شرایطی که شاخص کل به دلیل فشار فروش در نمادهای شاخصساز منفی شد، بخشی از بازار همچنان سبز ماند و همین موضوع مانع از شکلگیری فضای عمومی منفی در تالار شیشهای شد. به بیان دیگر، سرمایهگذاران در معاملات روز اخیر بیش از آنکه به دنبال خریدهای هیجانی و گسترده باشند، تمرکز خود را بر نمادهای منتخب و برخوردار از محرکهای بنیادی قرار دادند.
در پایان معاملات، ۴۱۰ نماد در محدوده مثبت قرار گرفتند، در حالی که ۲۴۳ نماد با افت قیمت به کار خود پایان دادند. این برتری نسبی تعداد نمادهای مثبت نسبت به منفی، نشان میدهد هرچند شاخص کل افت کرده، اما کلیت بازار در اختیار فروشندگان نبوده است. در واقع، توزیع بازدهی میان نمادها به گونهای بوده که بخش بزرگی از بازار توانسته در برابر فشار عرضه مقاومت کند.
از سوی دیگر، وضعیت صفهای خرید و فروش نیز برتری نسبی تقاضا را نشان میدهد. تعداد ۲۵۱ نماد با صف خرید مواجه بودند، در حالی که تنها ۹۷ نماد در صف فروش قرار داشتند. علاوه بر این، ارزش سفارشهای خرید به ۵ هزار و ۹۵۳ میلیارد تومان رسید که اختلاف قابل توجهی با ارزش سفارشهای فروش در سطح یک هزار و ۶۵۳ میلیارد تومان دارد. این فاصله آماری بیانگر آن است که در پایان بازار، وزن تقاضا همچنان از عرضه بیشتر بوده و خریداران، دستکم در بخش مهمی از بازار، موقعیت بهتری نسبت به فروشندگان داشتهاند.
کاهش ارزش معاملات خرد بازار
ارزش معاملات خرد سهام، حقتقدم و صندوقهای سهامی نیز در سطح ۲۵ هزار و ۱۵ میلیارد تومان ثبت شد؛ رقمی که نسبت به روز گذشته افزایش محسوسی را نشان میدهد و از تداوم تحرک معاملهگران در بازار حکایت دارد. رشد ارزش معاملات معمولا نشانهای مهم در ارزیابی کیفیت روند بازار به شمار میرود، زیرا نشان میدهد سرمایهگذاران همچنان در حال رصد فعال فرصتها هستند و بازار از منظر نقدشوندگی در وضعیت مناسبی قرار دارد.
با این حال، در کنار این نشانههای مثبت، خروج ۷۸۲ میلیارد تومان پول حقیقی از بازار نیز ثبت شد. هرچند این رقم نشاندهنده ادامه احتیاط بخشی از سرمایهگذاران خرد است، اما در مقایسه با روزهای پرتنش اخیر، عددی سنگین و نگرانکننده محسوب نمیشود. به عبارت دیگر، خروج پول حقیقی در معاملات بیشتر از آنکه نشانه فرار گسترده سرمایه باشد، میتواند بازتابی از رفتار محتاطانه بخشی از فعالان بازار در مواجهه با نوسانات شاخصسازها تلقی شود.
همچنین صندوقهای درآمد ثابت نیز با خروج ۳۸۸ میلیارد تومان نقدینگی همراه شدند؛ موضوعی که میتواند نشانهای از جابهجایی بخشی از منابع میان کلاسهای مختلف دارایی و تغییر موقت در استراتژی سرمایهگذاران باشد. این تحرکات معمولا زمانی پررنگتر میشود که بازار سهام پس از چند روز نوسان، در حال یافتن مسیر جدید خود باشد.
بهطور کلی معاملات آخرین روز کاری هفته را میتوان متعادل دانست. شاخص کل پس از شروعی مثبت، در نهایت با افتی محدود بسته شد، اما پایداری شاخص هموزن در محدوده سبز، برتری تعداد نمادهای مثبت، سنگینی کفه سفارشهای خرید و استقبال از سهمهای دارای گزارشهای فصلی مناسب، همگی حکایت از آن دارند که نبض تقاضا در بخش مهمی از بازار همچنان فعال است.